Ryczałt, podatek liniowy (KPiR) czy skala podatkowa? Jak wybrać formę opodatkowania JDG i B2B

Wybór formy opodatkowania jednoosobowej działalności gospodarczej (JDG) oraz kontraktów B2B w Polsce przestał być prostą decyzją księgową. Od czasu powiązania wysokości składki zdrowotnej z formą opodatkowania, realna różnica między ryczałtem, podatkiem liniowym (KPiR) a skalą podatkową potrafi wynieść od kilkunastu do nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych rocznie.

W Kancelarii Doradztwa Podatkowego LT-SYSTEM przygotowujemy dla przedsiębiorców indywidualne symulacje opłacalności przed wyborem lub zmianą formy opodatkowania. Poniżej przedstawiamy najważniejsze kryteria, które warto wziąć pod uwagę.

1. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – dla kogo jest najkorzystniejszy?

---

Na ryczałcie podatek płacisz od przychodu (bez pomniejszania go o koszty uzyskania przychodu, takie jak paliwo, leasing czy sprzęt), ale w zamian korzystasz z niższych stawek podatkowych oraz zryczałtowanej, trzypoziomowej składki zdrowotnej (zależnej od progów rocznego przychodu: do 60 tys. zł, od 60 tys. do 300 tys. zł oraz powyżej 300 tys. zł), z której 50% odliczasz od przychodu.

Najpopularniejsze stawki ryczałtu na B2B i w JDG:

• 12% ryczałtu – programiści, software developerzy, wydawcy oprogramowania, doradztwo w zakresie sprzętu i oprogramowania komputerowego.
• 8,5% ryczałtu – wybrane usługi IT niezwiązane bezpośrednio z programowaniem (np. manualne testowanie, wybrane czynności administracyjne, helpdesk, analiza danych – po weryfikacji kodu PKWiU i uzyskaniu interpretacji KIS), a także usługi ogólne i najem prywatny (do 100 tys. zł).
• 14% ryczałtu – architekci, inżynierowie budownictwa, usługi projektowe oraz specjalistyczna opieka zdrowotna (lekarze, stomatolodzy).
• 15% ryczałtu – agencje marketingowe, reklamowe, doradztwo gospodarcze i zarządzanie, pośrednictwo handlowe.
• 5,5% ryczałtu – roboty budowlane i działalność wytwórcza.
• 3% ryczałtu – działalność usługowa w zakresie handlu i e-commerce.

Wskazówka praktyczna: W aplikacjach do samodzielnej księgowości to użytkownik sam wybiera stawkę ryczałtu przy wystawianiu faktury. Błędne przypisanie stawki 8,5% zamiast 12% lub 15% bez analizy umowy B2B i klasyfikacji PKWiU to jedno z najczęstszych źródeł korekt i zaległości podatkowych podczas czynności sprawdzających Urzędu Skarbowego.

2. Podatek liniowy 19% (KPiR) + Ulga IP Box 5%

---

Podatek liniowy opiera się na prowadzeniu Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów (KPiR). Płacisz stałą stawkę 19% podatku od dochodu (przychód minus koszty) oraz 4,9% składki zdrowotnej (również od dochodu, z możliwością zaliczenia w koszty lub odliczenia od podstawy opodatkowania do określonego ustawowo limitu rocznego).

Kiedy KPiR na podatku liniowym wygrywa z ryczałtem?

• Ponosisz wysokie koszty firmowe: leasing lub wynajem długoterminowy samochodu, zakup sprzętu, biuro, paliwo, podwykonawcy, kampanie reklamowe.
• Twoja usługa na ryczałcie wpadałaby w wysoką stawkę 15% lub 17% (wolne zawody).
• Jesteś twórcą oprogramowania i wdrażasz ulgę IP Box (5% PIT) – na ryczałcie nie można skorzystać z IP Box, natomiast na podatku liniowym obniżasz podatek dochodowy z 19% do 5% dla kwalifikowanego dochodu.

3. Skala podatkowa (12% i 32% na KPiR)

---

Skala podatkowa również wymaga prowadzenia KPiR, ale oferuje:

• Kwotę wolną od podatku: 30 000 zł rocznie.
• Stawkę 12% PIT od dochodu do 120 000 zł (dopiero nadwyżka ponad 120 000 zł opodatkowana jest stawką 32%).
• Możliwość wspólnego rozliczenia z małżonkiem (co podwaja próg 120 000 zł do 240 000 zł łącznego dochodu opodatkowanego stawką 12%) oraz ulgę na dzieci.
• Składka zdrowotna wynosi 9% od dochodu i nie podlega odliczeniu.

4. A może zamiast JDG – Spółka z o.o. na Estońskim CIT?

---

Jeżeli Twoje dochody na JDG rosną, a znaczną część wypracowanego kapitału chcesz reinwestować w rozwój firmy, zakup nieruchomości lub budowę zespołu – warto przeanalizować założenie spółki lub przekształcenie JDG w spółkę z o.o. i wybór Estońskiego CIT, gdzie dopóki zysk nie jest wypłacany ze spółki, nie powstaje bieżący podatek dochodowy CIT, a wspólnicy wieloosobowej spółki z o.o. nie podlegają obowiązkowym składkom ZUS z tytułu samego posiadania udziałów.

Oblicz koszt księgowości lub umów konsultację

Sprawdź cennik obsługi JDG w naszym Kalkulatorze Księgowym (prowadzenie KPiR i ryczałtu już od 199 zł netto/mc) lub umów się na indywidualną konsultację online z doradcą podatkowym.